Zgjidhja

Jetoj, ngase mendoj dhe negacion kushtor i anasjelltë i kësaj.

Përmendet shpesh se do të ketë marrëveshje „historike“ mes serbëve dhe shqiptarëve në Ballkan.

Ky është një gabim.

Duhet të thuhet qartë se nuk ekziston problemi Shqiptaro-Serb, por vetëm “Problemi Serbi”.

 “Marrëveshje historike shqiptaro-serbe” nuk (duhet të) synohet fare nga Qeveria Kurti. Në kontekst të problemit Serbi, ai edhe (duhet) do të ballafaqohet me shtetin e Serbisë (më pëlqen që deklaratat e tija janë në vazhdimësi të tilla).

Nëse do të ketë marrëveshje, ajo do të (duhet të) jetë në kuptimin „Serbia e lë Kosovën rehat“, ngase Serbia është problemi, pra as Kosova, as shqiptarët e as serbët.

Ndërsa problemin e paqenë shqiptaro-serb e dëshiron dhe e promovon Vuçiqi (Serbia). Dihet togfjalëshi tij „Razgraniçenje sa albancima“. Kjo fsheh një dredhi prapa, që sjell lëvizje kufijsh në dëm tonin. „Razgraniçenje“ nuk ka si të ketë dhe nuk mund të ketë. Kufijtë janë pranuar nga Bashkësia Ndërkombëtare ashtu, siç ishin brenda Jugosllavisë administrative (RSFJ). Ata duhet vetëm të shënohen zyrtarisht. Këtu nuk ka si të ketë kompromis.

Dhe çështja e shqiptarëve të Preshevës, Medvegjës dhe Bujanocit do të zgjidhet me reciprocitet: „Çka ke ti kam edhe unë, çka më mungon mua të mungon edhe ty.“ Natyrisht se zgjidhja më e drejtë e çështjes së tyre është bashkimi me Kosovën, por për çastin kjo është e pamundshme pa dhimbje dhe humbje të mëdha. Duhet shikuar që këtij trualli shqiptar së paku ti ruhet vazhdimësia shqiptare dhe mirëqenia, deri në një rast më të volitshëm për bashkim me Kosovën.

Një gjë është më se e qartë për mua. Albin Kurti rrëzohet e nuk lëshon pe në dëm të Kosovës. E dëshmoi këtë njëherë.

„Zgjidhje kompromisi“ promovon Serbia. Një zgjidhje e tillë nuk ekziston. Ajo mund vetëm ta shtojë problemin e jo ta zgjidhë.

Nuk duhet rënë kurrsesi në kurthin e fjalorit të diplomacisë Serbe. Fjala „kompromis“ nuk duhet as të përmendet nga ne, aq më pak nga diplomacia jonë. Fjalët „barazi” dhe “reciprocitet“ duhet të fuqizohen, atë zgjidhje duhet ta kërkojë diplomacia jonë.

Barazia kombëtare dhe shtetërore është zgjidhja, e kurrsesi kompromisi.

Kompromiset janë bërë, që nga “Plani i Ahtisarit” e këndej, por zgjidhje s’ka dhe nuk mund të ketë. Strategjia e Serbisë “bën marrëveshje kompromisi dhe mos e zbato” na i ka shtuar problemet, kurse zgjidhjen e ka bërë akoma më të vështirë. Kjo, ngase Kosova zbaton çdo gjë e Serbia gati se asgjë.

Në Bruksel, qeverisë Kurti, pikërisht kompromiset e negociatave të deritashme i janë bërë problem e pengesë për zgjidhjen e problemit me Serbinë.

Sado që të bësh kompromise, aq më tepër Serbia do të kërkojë kompromise në dobi të saj, pa e pasur as në mendje zgjidhjen përfundimtare.

Zgjidhja përfundimtare vjen atë çast, kur Serbisë i shuhen shpresat për kompromise.

Jo kompromis, por barazi e reciprocitet

F.P.

Çka është Neoliberalizmi

(një shpjegim i shkurtër)

Meqë në shoqëritë e sotme flitet shpesh për këtë term, e pash të arsyeshëm një sqarim të shkurtër:

Neoliberalizmi” është shkollë e mendimit të “Liberalizmit”. Te Neoliberalizmi fokusi përqendrohet në bindjen që një rend funksional i ekonomisë së tregut nuk zhvillohet vetvetiu. Neoliberalizmi, ashtu si Liberalizmi, mbështetet në lirinë e individit. Njëkohësisht ai kërkon që shteti të sigurojë një kornizë ligjore të besueshme duke garantuar siguri, liri të marrëveshjeve kontraktuese dhe krijimi i mundësive të barabarta, por duke mbrojtur pronën private, konkurrencën dhe duke siguruar një sistem të qëndrueshëm monetar.

Kështu që shteti nuk kuptohet as si një “motor rishpërndarës” dhe as si “roje sigurimi”, por si një garantues i kushteve kornizë, brenda të cilave biznesi mund të zhvillohet lirisht. Neoliberalizmi si i tillë, krijoi bazën për idenë e ekonomisë sociale të tregut.

Origjina e termit

Sipas ekonomistit gjerman me famë, Wilhelm Röpke, termi “Neoliberalizëm” lindi në gusht të vitit 1938 në një konferencë në Paris – „Colloque Walter Lippmann“ (Colloque Walter Lippmann – frëngjisht: kolokvium, bisedë, ishte një takim i intelektualëve dhe akademikëve që u zhvillua në Paris nga 26 deri më 30 gusht 1938).

Parashtesa „neo“ para termit “liberalizëm” u zgjodh për të kundërshtuar qëllimisht liberalizmin e “laissez-faire“ të vjetër që paraqiste një lojë të pakufizuar të forcave të tregut pa ndërhyrje rregullatore nga shteti për të siguruar funksionimin e tregjeve. (Termi “laissez-faire”- lere të bëhet, u përdorë në shekullin e 18-të nga politikani francez René Louis d’Argenson dhe ekonomisti Vincent de Gournay. Me këtë lloj “edukimi” besohej se gjërat rregullohen vetvetiu në një shoqëri, pra pa ndërhyrje).
Në thelb, bëhej fjalë për një ripërtëritje ose një rishikim të liberalizmit historik ekonomik shumë të kritikuar (laissez-faire).

Z. Röpke përshkroi lëvizjen e re liberale (neoliberale) kështu: „Kjo lëvizje është e tillë, ku shumica e riformulimeve të liberalizmit, e kanë prirjen të ndërthurin dy gjëra: besimin në lirinë e tregjeve dhe bindjen që kjo liri kërkon një politikë gjithëpërfshirëse, e cila përcakton në mënyrë të rreptë rregullat e ekonomisë së lirë, duke përcaktuar me kujdes kushtet e saj, pra rregullat e lojës dhe duke siguruar që kjo kornizë e ekonomisë së tregut (fusha e lojës, si dhe rregullat e lojës) të respektohet me ashpërsi të paanshme „

F.P.

Nacionalizmi modern

USA e ka bërë anglishten gjuhën më të detyrueshme (pëlqyeshme) në botë.

Deshe apo nuk deshe, pa anglishten në botën e biznesit, politikës e shkencës je një hiç. Besoj se me këtë pajtohen të gjithë.

Këtë e arriti USA me muzikë, film, sport dhe shkencë. Kombi amerikan në të gjitha sportet është avangardë (edhe futbollin evropian do ta ngadhënjejnë një ditë), në muzikë, film e shkencë po ashtu…

Politikën shumë pak e ka përdorur për avancimin e kombit. Luftërat i ka bërë për naftë, ndikim ekonomik të drejtpërdrejt dhe pasuri të tjera.

Nëse vetëm do të kishte luftuar, askush nuk do t’ua fliste gjuhën amerikanëve, por do t’ua urrente.

Por pikërisht muzika, filmi, sporti e shkenca e dalluan dhe e bënë të simpatizueshëm si komb.

Kur i riu e sheh një vajzë të bukur duke ngarë një veturë të bukur, që dashurohet në një djalë të bukur, por që të dy flasin anglisht, drejtpërdrejt një i ri, pjesëtar i një kombi tjetër, ua sheh me simpati gjuhën, rrjedhimisht kombin e tyre.

Të gjitha shtetet e perëndimit përpiqen të shtrijnë ndikimin përmes këtyre branshave, në mënyrë të tërthortë.

Edhe Spanja…

Ju e keni vërejtur se sa lirë janë seritë në gjuhën spanjolle. Ju e keni vërejtur sa miliardat i investon Spanja në futboll. Qëllimi nuk është tjetër pos lufta pushtuese me mjete tjera.

Keni të drejtë kur thoni se SPORTI NUK ËSHTË POLITIKË. Po, e vërtetë që nuk është, por është shumë më shumë, është AVANCIM MODERN I KOMBIT dhe nganjëherë PUSHTIMI MODERN I POPUJVE TJERË.

Shpëtimi ynë është NACIONALIZMI. Pra dashuria për tënden dhe mos lëshimi i zemrës për të huajën.

Popujt e vegjël kanë mbetur të vegjël mu pse nuk kane qenë nacionalistë sa duhet.

Mos e ngatërroni nacionalizmin me shovinizmin apo racizmin, që në thelb e kanë urrejtjen e tjetrit. NACIONALIZMI ËSHTË DASHURI E FUQISHME PËR TËNDEN (kombin, prodhimin, shkencën, muzikën, sportin, në përgjithësi kulturën … etj.)

DUAJE TËNDEN, DUAJE ATDHEUN TËND!!!

F.P.

Fjalor shqip-shqip, kurrfarë

Me shkas nga fjala e një gjykatësi (që ia paska huqur keq)

Ata, që e kanë përpiluar fjalorin shqip – shqip, ose nuk janë konsultuar me ekspertë të fushave të caktuara, ose nuk kanë gjetur të tillë.

Të shikojmë se si sqarohet fjala “Fakt“ në fjalorin online shqip – shqip. (Ngjashëm edhe fjalët „dëshmi“ dhe „provë“)

Vetëm paragrafi 1. është i saktë, 2. dhe 3. janë krejt gabimisht, ngase shpjegimi i njërës fjalë bëhet përmes tjetrës.

Termet juridike „fakt„, „dëshmi“ dhe „provë“ janë fjalë të ndryshme.

Fakt„-i nuk mund të jetë „dëshmi„, as „dëshmi„-a „fakt„. „Provë“ hiç se hiç dhe anasjelltas (Me fakt nuk provohet asgjë)

Ne pra, fjalëve “fakt”, “dëshmi” dhe “provë” shpesh (për të mos thënë gjithnjë) ua ngatërrojmë kuptimin. Neve, që nuk jemi juristë, kjo na falet, por avokatëve, gjykatësve(?!) kjo nuk u falet assesi.

Shkurtimisht:

Fakti është diçka që ka ndodhur dhe që nuk mund të kontestohet (p.sh një ndeshje komunikacioni, apo një vrasje)

Dëshmia është fjala e një dëshmitari (e një njeriu që e ka parë ndeshjen ose vrasjen, ose mund të jetë edhe vetë pjesëmarrës), por mund të jetë edhe ndonjë dokument (p.sh. leja për ngasje automjetesh, leja për armëmbajtje ose ndonjë fotografi nga kamerat e sigurisë.

Prova është ajo që nxirret materialisht nga ekspertët (shpejtësia e ngasjes në bazë të forcës së goditjes, apo frenimit të rrotave, alkoolizimi i vozitësit përmes testit, lëndimet. Ose këndi i gjuajtjes me armë, largësia nga viktima në rastin e gjuajtjes, shenjat e gishtërinjve, etj.)

Kur gjuha e juristit nuk është në rregull, si do të jetë procesi gjyqësor në rregull?!

Ja pra pse pushteti gjyqësor te ne është i dështuar. Ja pse prokurorët janë të paaftë. Ja pse gjykatësit janë të paaftë. Ngase gjërat fillestare themelore nuk i dallojnë mirë.

Madje këta as të flasin nuk dinë, se lëre më të vendosin mbi drejtësinë e të gjykojnë drejt.

F.P.

P.S.

Autori ka qenë pjesë e Gjyqësorit Austriak në cilësinë e „Schöffe“-s (porotës).

Fjalori politik naiv

Nëpër media, intervista, debate, statuse nëpër rrjetet sociale, diskutime në kuvendin e Kosovës etj. na paraqiten shumë terme të imponuara nga diplomacia (pro)serbe.

Disa më kryesore:

1. U imponua: „Dialogu Prishtinë – Beograd

Duhet gjithmonë dhe asnjë të vetmen herë ndryshe: „Dialogu mes Republikës së Kosovës dhe Republikës së Serbisë“.

Pse? Sepse ”Dialogu Prishtinë-Beograd” e eliminon ekzistencën e shtetit të Kosovës, nga historia, diplomacia dhe nga kujtesa emocionale kolektive.

2. U imponua: „Regjimi i Millosheviqit bëri gjenocid mbi shqiptarët e Kosovës„.

Duhet gjithmonë dhe asnjë të vetmen herë ndryshe: „Shteti i Serbisë bëri gjenocid mbi shqiptarët“.

Pse? Sepse ”Regjimi i Millosheviqit” nuk ekziston më, kështu që Serbia po shfajësohet dhe po i hiqet përgjegjësia për gjenocidin.

3. U imponua: „Njëherë e përgjithmonë duhet të zgjidhet çështja shqiptaro–serbe„.

Duhet gjithmonë dhe asnjë të vetmen herë ndryshe: „Njëherë e përgjithmonë duhet të zgjidhet çështja mes R. së Kosovës dhe R. të Serbisë„.

Pse? Sepse ”çështja shqiptaro-serbe” nuk ekziston. Çështja e tillë shpik konfliktin lokal me serbët e Kosovës, me të cilët shqiptarët në të vërtetë nuk kanë probleme. Kështu shfaqet rreziku i ndarjeve territoriale në baza etnike. Shteti i Kosovës ka problem me shtetin e Serbisë.

4. U imponua: “Regjimi i Millosheviqit ia hoqi autonominë e 1974-es Kosovës”.

Duhet gjithmonë dhe asnjë të vetmen herë ndryshe: “Shteti i Serbisë i hoqi Kosovës autonominë”.

Pse? Sepse duhet të thuhet: “Shteti i Serbisë ia ka hequr autonominë e 1974 Kosovës”. Nuk bën të lidhet kjo çështje vetëm me një regjim, sepse amnistohet Serbia si shtet nga dhuna e shkaktuar me shekuj.

5. U imponua: “Kosovë dhe Metohi – tha Vuçiq

Duhet gjithmonë (asnjë të vetmen herë ndryshe): “Kosovë – tha Vuçiq

Pse? Sepse pa marrë parasysh çfarë thotë Vuçiq, apo kushdo qoftë, ne duhet ti përmbahemi termit Kushtetues “Kosovë”.

Konkluzion:

Këto fjalë dhe të tjera të ngjashme duhet urgjentisht të përdoren siç duhet.

F.P.

Recitimi, shkurt e qart

Arsimtarë të „Gjuhë dhe letërsi Shqipe“, ju lutem ushtroni nxënësit mirë, para se publikisht të recitojnë! Ju lutem, shumë ju lutem!

Të recitosh nuk do të thotë të bërtasësh sa më shumë, e as të „këndosh“ me rimë.

I ndjeri, aktori Kristë Berisha, gjatë përzgjedhjes, nuk thoshte „Recito!“, por:

Më trego! Më shiko dhe më trego„.

Çfarë këshille e mirë, që s’harrohet, 3-4 sekonda fjalë dhe e kupton ç’është në të vërtetë recitimi.

Këtu është sekreti i RECITIMIT TË MIRË, pra T’I TREGOSH PUBLIKUT atë që thotë poezia (e që publiku as idenë nuk e ka për atë poezi e as për domethënien e saj).

Pra vërtetë të bisedosh me publikun, të komunikosh përmes recitimit, që ai ta ketë të qartë dhe ta kuptojë drejt çështjen, që shtron poezia.

Për këtë duhet ushtrime e ushtrime, e çdo fjalie veç e veç, se si ta thuash, që të jetë e kuptueshme dhe që të jetë vërtetë komunikuese dhe treguese, sikur ajo fjali të dilte nga një situatë e vërtetë, ta ndiesh sikur të ishte përjetimi yt dhe ashtu ta transmetosh.

Edhe një dua t’ju them, që lëvizja me duar mundësisht të eliminohet krejt, ose shumë rrallë të përdoret. Në garat e recitatorëve kjo na ishte ndaluar.

F.P.

Haga

Nuk ka bërë kurrfarë krimesh

Nuk e kuptoj se përse të akuzuarit tanë në Hagë po mbrohen me deklarata politike ose shprehje emocionale…

Nuk i jep gjykatësi ose prokurori i Hagës pesë pare për politikë, nuk u intereson hiç se kush kënd e përfaqëson, por as në „gjynah“ s’mund t’i shtiesh. Prokurori e ka detyrë dhe e konsideron si sukses, nëse arrin të të burgosë, andaj për këtë punon „si i sëmurë“.

Të akuzuarit tanë duhet t’i lënë deklaratat elektorale për qytetarët në Kosovë dhe duhet t’i ofrojnë provat e dëshmitë e besueshme, juridikisht e profesionalisht, në mënyrë, që të mbrohet lufta çlirimtare dhe UÇK-ja!

Shembull e mora këtë dialog, që tregon moskuptimin e mjaftueshëm të GJUHËS (fjalive) GJYKUESE nga i akuzuari:

Gjykatësi: Z. Selimi a jeni fajtor?

R. Selimi: Unë nuk ndihem fajtor.

Gjykatësi: Unë nuk ju pyeta a ndiheni, por a jeni?

Të mos ndihesh dhe të mos jesh, ka dallim. Ti nuk ndihesh, por gjykata „ndihet“ ndoshta ndryshe.

Përgjigjja do të duhej të ishte:

R. Selimi: Unë nuk jam fajtor! (jo nuk ndihem)

Disa herë kam shkruar se ne, shumë shpesh, i përdorim fjalët ku nuk e kanë vendin.

Të akuzuarit tanë në Hagë po duket që nuk kanë fare njohuri se si funksionon një gjykim profesional dhe po flasin kot. Po emocionohen pa kurrfarë nevoje. Mjaft keq. Emocionet, politika, mirësjellja, besa e njerëzia nuk kane vend në gjykatë. Aty vetëm dëshmitë dhe provat vlejnë.

F. Piraj 25.03.2021

Diferencimi ideopolitik modern

Pas Luftës së Dytë Botërore kishim dëgjuar shumë histori nga prindërit e gjyshërit tanë se si janë zhvilluar ngjarjet pas rënies së nazizmit e fashizmit. Poashtu nëpër shumë libra të ndryshëm hasim në të tilla histori, shpjegime, analiza etj. mbi ato ngjarje.

Çfarë më bën përshtypje është se në zgjedhjet e para pas Luftës së Dytë Botërore kanë pasur synim të garonin disa parti politike, pra jo vetëm komunistët, por edhe demokratët, ballistët etj.

Zgjedhjet parlamentare në Jugosllavi mbahen më 11 nëntor të vitit 1945. Ato në literaturë hasen si “Zgjedhjet për Asamblenë Kushtetuese të Jugosllavisë Federale Demokratike”.

Fronti Popullor, pas të cilit qëndronin komunistët, ishte e vetmja parti që praktikisht mori pjesë në ato zgjedhje. Siç ndodh zakonisht në zgjedhjet e organizuara nga partitë ekstremiste (Partia Komuniste ishte padyshim ekstremiste), zgjedhjet nuk ishin të drejta, por ishin në të vërtetë një shprehje e dhunës së organizuar politike ndaj qytetarëve (popullit).

Ballistët, Demokratët etj. nuk lejoheshin të organizohen, as të bëjnë fushatë parazgjedhore, as të paraqiten publikisht. Pra anëtarët e opozitës ishin të ekspozuar ndaj kërcënimeve, të cilat patën intensitetin më të lartë në muajt pak para zgjedhjeve. Pati edhe masakrime të njerëzve të papërshtatshëm politikisht dhe ato u kryen praktikisht në çdo vend të ish Jugosllavisë pas „çlirimit“, pra edhe në Kosovë. Shkalla e terrorit nga komunistët “çlirimtarë”, që zgjati gjatë periudhës së zgjedhjeve mund të gjendet në shembullin e raporteve të Komiteteve të Qarkut të Partive Komuniste të cilat i informuan Komitetet Rajonale mbi likuidimin të disa personave pa gjyq nga OZNa (shqip: Njësia për Mbrojtjen e Popullit, sllavisht: Odeljenje za Zaštitu Naroda). Komunistët shqiptarë nuk i shqetësonte fakti që OZNa famëkeqe po vriste civilë shqiptarë pa gjyq…. Kjo histori ngjashëm vazhdoi diku 55 vjet.

Pse e përmblodha këtë histori?

Ngjashmëria me kohën e pas qershorit të vitit 1999, kur praktikisht Ushtria e Serbisë largohet nga Kosova dhe në skenë na paraqiten ca dukuri copy-paste nga koha e pas “çlirimit” antifashist, është evidente.

Na dalin “çlirimtarë” me të drejta të veçanta për veten e tyre, familjet dhe miqtë e tyre, të cilët filluan uzurpimin e shumë objekteve, banesave, trojeve etj… ku as likuidimi i njerëzve pa gjyq nuk mungoi e sidomos i rivalëve politikë, por edhe i ish ushtarëve të UÇK-së.

Partitë “jo çlirimtare” pengoheshin në aktivitetet e tyre. Filluan të bëheshin akuza të llojit “Ku ishe ti kur unë luftova?” dhe të ngjashme, që fatkeqësisht vazhdon edhe sot në stil të ngjashëm (sikur dikur partizanët “çlirimtarë”)

Futja e paragjykimeve në popull për çdokënd, që nuk ishte “çlirimtar” ose “i burgosur politik” bëhej në mënyrë të organizuar dhe vazhdon edhe sot intenzivisht.

Pra, vlerë ka vetëm ai që luftoi ose ai që u burgos, e jo ai tjetri, që në mënyrën e tij e bëri rezistencën, p.sh. duke e mbajtur arsimin gjallë me decenie ose duke mbledhur fakte mbi dhunën e ushtruar të Serbisë në Kosovë. Të gjithë këta u vendosen në pozitën e qytetarit të rendit të dytë. Qytetari i thjeshtë as që konsiderohej si i gjallë, edhe pse pjesëtar i shtetit të ri me të gjitha të drejtat dhe detyrimet.

Por kush po i bën këto kualifikime?

Shumë nga kualifikuesit e tillë ishin dhe janë me të kaluar të dyshimtë, të cilët shpesh dalin se burgosjet e tyre nuk ishin për shkak të aktivitetit politik, por për shkak të krimit ordiner. Ka nga ta madje edhe psikopatë, të njohur në rrethin ku jetojnë. Hajna të dëshmuar, të njohur, madje të provuar nëpër procese gjyqësore, që e veshën uniformën pasi u çlirua Kosova, ose disa ditë më parë, krejt me qëllim të marrjes së meritave të paqena dhe keqpërdorimit të tyre. Dhe nuk janë pak. Vetëm “veteranë” janë rreth 40.000, sipas disa vlerësimeve të vetë përgjegjësve të UÇK-së.

Këtu pashmangshëm imponohet një hetim gjithëpërfshirës institucional, në mënyrë që këta keqbërës të identifikohen dhe merren në përgjegjësi sipas ligjit. (“Ligji mbi konfiskimin e pasurisë së pajustifikueshme” duhet sa më parë të aprovohet nga Qeveria Kurti)

Një trend tjetër shqetësues është edhe lokalizmi primitiv.

Disa njerëz, të vetëquajtur “intelektualë” ose “veprimtarë”, kanë bërë publikime, madje kanë botuar edhe libra historiko-politikë, ku qart shihet lokalizmi i tyre primitiv, paragjykimet e tyre të “odave e kafeneve”, pa argumente të dokumentuara, të dëshmuara ose të provuara. Lëçitja e shumë intelektualëve të vërtetë është mjaft e dukshme në këto botime e publikime. Favorizime të njerëzve që kanë qenë të burgosur politikë, ama pa asnjë kontribut të thjeshtë praktik, mbizotëron mendësinë e këtyre “intelektualëve” e “veprimtarëve”. Aty na dalin persona, që vetëm pse janë rrahur nga ish regjimi jugosllav, paraqiten si heronj, kurse tjetri, që me pushkë në krah i luftoi serbo-sllavët qysh nga Kongresi i Berlinit e këndej, ose ishte veprimtar në Lidhjen e Prizrenit, pjesëmarrës aty p.sh., nuk përmendet, ose përmendet kalimthi, pa u spikatur si i tillë, por ndoshta vetëm si një viktimë e rastit.

Hiç më larg, kur shikon historikun e aktiviteteve kulturore, qëllimisht nuk përmenden as pjesëmarrësit se lëre më organizatorët, nëse nuk i përgjigjen paragjykimeve të autorëve të tillë.

“Jarania” u bë kontribut, patriotizëm e histori.

Në kontekst lëçitës, por nga ana tjetër, është edhe miti “Rugova i pa konkurrencë si veprimtar”.

Mite të tilla na kanë kushtuar shumë, por këto të sotmet e kanë të vetmin qëllim: mbylljen e gojës së të papërshtatshmëve dhe kundërshtarëve politikë.

Përfundim

Sot mbizotërojnë dy linja të diferencimit ideopolitik modern, që për bazë diferencuese i kanë dy postulate:

  1. Luftëtari i UÇK-së ose familjari i dëshmorit dhe miqtë.
  2. Rugovisti dhe miqtë.

Të gjithë të tjerët, sipas ithtarëve të këtij diferencimi, do të duhej të ishin në shërbim të këtyre.

Por dy vitet e fundit u pa një zgjim popullor, që këto postulate mitike i hodhi poshtë. Njerëzit filluan të kuptojnë se vlerat e rrejshme, që na u imponuan këto 21 vjet, nuk qenkan vlera të vërteta, por improvizime qëllimkëqija, që në të vërtetë janë antivlera. U ngjall një shpresë, por mbetet të shihet se Qeveria e re Kurti, e zgjedhur në mënyrë plebishitare (>50%), sa do të arrijë të bëjë punë për rirregullimin e sistemit shoqëror, ku vlerat e njëmendta do ta kenë respektin e merituar. I uroj suksese!

Dipl.-Ing. Faton Piraj

Protestoj pa shpresë

Protestoj pa shpresuar në ndonjë zgjidhje

Asnjë sistemi shoqëror nuk na ka faj, ASNJË.

Mos e fajësoni demokracinë, vjedhjen e votave, kryet na ka faj.

Mos e fajësoni ish socializmin komunist, kryet na kishte faj edhe atëherë.

Logjiko sot, mendo!

Kot që përpiqesh për të vërtetën. Njerëzit besojnë çfarë ua ka ëndja. Nuk na futet e vërteta në krye kurrsesi hiç. Ne shqiptarëve a? Kurrë jo..

Hidhe një gënjeshtër, shumë nga ne do ti besonim dhe madje do ta përhapnim .Shiko portalet sesa gënjejnë dhe shiko sa u besojnë…

I kot mundi.

Hajde dje politikanët nuk i kemi njohur, e kuptoj dhe nuk akuzoj askënd. Por sot që veç kur ti kujtosh tri gjëra „Vizat hiqen për 15 muaj“, „Do ti hapim 200.000 vende pune“ dhe „Fondi i punësimit 1 miliard“ (krejt gënjeshtra të qarta) tërë simpatia do të duhej të shndërrohej në mosbesim.

Por ja që ne jemi të papërmirësueshëm. Nuk na hyn në krye diçka e re, kurrqysh hiç. Sado të jetë ajo nga përjetimet tua, e parë nga sytë e tu. S’është punë të kuptojë kush.

Intelektualë falsë sa të duash. Më sillen rrotull për turp të Zotit, goja s’u çilet dhe qëndrojnë në anën e shkatërruesve te vendit.

S’ia vlen të rrezikosh për askënd.

Një pjesë e konsiderueshme e popullit e pa logjike… Më vjen keq, por s’ka përfundim tjetër të arsyeshëm.

F. P.

Matematika e thjeshtë praktike

Dikur vëllezërit kur janë ndarë, e kanë ndarë truallin parcela-parcela duke e lidhur një tërkuzë, se nëse ajo lidhet, atëherë sipërfaqet që i kufizon besohej se janë të barabarta.

A është kështu? JO, NUK ËSHTË.

Vëllai që ka qenë më “dreq” i ka zgjedhur parcelat që kanë pasur vija të jashtme të lakuara. Pse? Sepse nëse gjatësia e tërkuzës kufizuese (perimetri) nuk ndryshon (se është lidhur) sipërfaqen më të madhe të mundshme e kufizon forma rrethore e saj. Ta vërtetojmë? OK po.

Po e marrim një tërkuzë të lidhur si në figurën Fig.1 dhe po ia japim formën e rrethit me rreze “r” dhe pastaj formën e një katrori me brinje “a”.

Fig.1.

Gjatësia e tërkuzës te katrori është sa 4 brinja a, pra:

P = 4 • a

kurse gjatësia e tërkuzës te rrethi është

P = Pi • diametri = Pi • 2r

Meqenëse tërkuza është e njëjta, gjatësia te katrori dhe te rrethi janë të barabarta. Atëherë:

4 • a = Pi • d = Pi • 2r sepse d = 2r (diametri është sa 2 rreze)

Nga këtu kemi:

4 • a = Pi • 2r => (4 • a)/Pi = 2r =>

r = (4 • a)/(2Pi)

Sipërfaqja që e kufizon Rrethi është

S1 = Pi • r2  kurse e katrorit  S2 = a2

E zëvendësojmë rrezen “r” te formula e sipërfaqes së rrethit dhe kemi

S1 = Pi • [(4 • a)/(2Pi)]2 =>

S1 = Pi • (16 • a2)4Pi2 = (16 • a2)/4Pi

S1 = 4/Pi • a2. Pasi se S2 = a2 kemi

S1 =4/Pi • S2

S1 = 1.273 • S2

Pra Syprina e sipërfaqes rrethore po del për 1.273 më e madhe se e asaj katrore, dhe në përqindje i bie 27.3%, gati 1/3, më shumë. Nëse trualli do të shitej 1000 Euro nga ai që e mori katrorin, ky “dreqi” që e mori rrethin e shet 1273 Euro, pra 273 Euro më shumë.

F. P.