(vetëm disa aspekte)
Kuvendi i Republikës, Netflixi, Big Brother etj. janë frymëzime, por burimi është familja.
Ne e kemi vërejtur nga përvoja, që kur dikush është i dhunshëm, thuajse krejt familja është e dhunshme. Nga ana tjetër, kur dikush është paqësor, thuajse krejt familja është paqësore. Tek-tuk ka ndonjë përjashtim, por zakonisht është kështu.
Diçka, që sjell dhunë, është edhe mosrespektimi dhe nënçmimi i ndërsjellë.
„Çdo njeri ka të drejtë të vendosë për veten, përderisa nuk të përfshin ty drejtpërdrejt në atë vendim. Ti nuk përpiqesh assesi të ndikosh në vendimin i tij.„
Ky është RESPEKTI (pjesa më delikate e tij, ngase kemi edhe pjesën e respektit ndaj autoritetit, siç është ndaj prindit, mësuesit, drejtorit etj… si autoritet ligjor mbi ty).
4 RASTE më EKSTREME, do të mundohem ti sqaroj:
1. Çka nëse fëmija im vendos të pijë duhan? Duhet ta respektoj edhe këtu?
PO, duhet t’ia respektosh vendimin e tij, nëse autoriteti ligjor i yti si prind nuk është më i aplikueshëm (deri fëmija të bëhet 18 vjeç) dhe nëse vetë e fiton paranë për duhan, përndryshe mund t’ia ndalosh nën 18 vjeçarit (pas shumë bisedave sqaruese), ose të mos ia paguash mbi 18 vjeçarit.
Kujdes të madh këtu, ngase ndalesa mund të shkaktoje probleme tjera, si p.sh. pirja tinëz, që bëhet nëpër vende të fshehura ku mund të shkaktohet edhe ndonjë zjarr vënie.
Ndalesa e dhunshme nuk duhet bërë kurrsesi. Duhet bërë përpjekje maksimale, që fëmija të bindet për dëmet që duhani shkakton, me shembuj konkret nga rrethi (nëse ka).
2. Çka, nëse fëmija im vendos që të marrë drogë? Duhet t’ia respektoj vendimin?
PO, sikur te duhani. Meqë drogën nuk e merr një njeri normal i vetëdijshëm, këtu duhet ndërmarrë masa, duhet kërkuar ndihmën profesionale të psikologëve specialistë, që merren me raste të tilla. Sa më herët, aq më mirë. Rasti të fshihet nuk bën kurrsesi, as nga policia jo. Në fillim pasojat janë gjithsesi shumë më të vogla.
Gjithkush mund të mashtrohet ose të gabojë.
3. Çka nëse gruaja ime (burri im) vendos të ndahet, sepse nuk po i pëlqej më? Duhet ta respektoj (t’ia pranoj vendimin)?
PO, gjithesi duhet ta respektosh dhe të ndaheni miqësisht, në mënyrë që sidomos te fëmijët të mos shkaktoni trauma.
Dashuria dhe bashkëjetesa nuk shkojnë me zor.
4. A bën ti them dikujt „Po të isha unë ti, do të veproja ndryshe, gjithsesi më mirë se ti.“
JO, kurrsesi. Secili di më mirë për vetveten sesa që dikush tjetër di për atë. Vendimi i tij është i tij. Ai ty, me atë vendim, nuk të ka përfshirë drejtpërdrejt, nuk ty hyn pra në punë fare dhe gjithsesi veprimi yt nuk është e thënë të jetë më i mirë, ngase nuk i ke të gjitha informacionet që i kishte ai mbi rastin konkret. Andaj respektoje!
Pra këto gjëra i mungojnë SHUMË shoqërisë sonë, prandaj edhe ka dhunë.
STOP DHUNËS!!!
F.P.
Dipl.-Ing. Faton Piraj 